50-р бүлэг : Үхлийн занга
Сэгээр хооллогч үхсэн байв.
Гэхдээ түүнийг Саннигийн сэлэм алсан биш байлаа.
Байг тойрон дөхөх үедээ, тэр зөвхөн өөрийгөө илрүүлэхгүй байх, дайралтад хамгийн тохиромжтой байрлалд хүрэх хүртлээ мангасын анхаарлыг татахгүй байх дээр л төвлөрч байв. Түүнээс цааш, тэр зөвхөн мангасын нурууг л харсан.
Тиймээс бороонд халхлагдсан, мангасын их биеийн дээд хэсгээс эхлээд үечилсэн хөл хүртэл сунасан аймшигт шархыг тэр анзаараагүй юм.
Хагаршгүй хуяг нь лааз онгойлгосон мэт тас огтлогдсон байлаа. Том завсраар нь сэгээр хооллогчийн мах, бутарсан дотор эрхтнүүд ил харагдаж, цэнхэр өнгийн цус нь гоожин, дараа нь шуурганаар арчигдан алга болж байв.
Санни сандрав.
Хэрвээ түүнийг анхнаасаа хэн алсны айдас байгаагүйсэн бол, аль хэдийн үхсэн мангасыг “төгс отолтоор” хороосондоо эвгүйцэх ч байсан биз.
Эргэн тойрноо харж, хэсэг тээнэгэлзсэний эцэст Санни Цэнхэр Сэлмээ буцаан дуудан авч, өөрийгөө сүүдрээр бүрхлээ.
Жижиг арал салхины исгэрээнээс өөр чимээгүй. Бороо тасралтгүй асгарч, бүх нарийн ширийн зүйлс, холын дүрсийг нуусан хөшиг мэт болж байв. Хааяа нэг цахилгаан цахиж, энэ бүүдгэр ертөнцийг цав цагаан гэрлээр дүүргэнэ. Тэгээд л тэнгэрийг доргиосон аянгын нүргээн дагана.
Ясанд нь хүртэл шингэсэн хүйтэн айдастайгаар, Санни дараагийн сэгээр хооллогч руу болгоомжтой дөхөв. Алсаас харахад л үхсэн нь мэдэгдэж байсан ч, ойртож байж батлах хэрэгтэй байлаа. Гэвч үнэхээр л тийм байв. Үл мэдэгдэх довтлогч түүнийг бараг хоёр хуваан тас огтолсон байлаа. Нойтон дотор эрхтнүүд нь газарт замбараагүй асгарчээ.
Харанхуй аль хэдийн тайвшрал өгөхөө больж, харин ч дарамттай, аймшигтай болж хувирсан байв. Саннигийн нуруугаар хүйт дагаж чичирч эхлэв.
…Найман мангасыг бүгдийг нь шалгаж, бүгд үхсэн гэдгийг батлах үед, түүний дотор муухайрч, айдаст автан ухаан нь самуурч байлаа. Эхэндээ хар сүүдрүүдийг сэгээр хооллогчид гэдгийг ойлгохдоо, Санни нөхцөл байдал үүнээс дордох аргагүй гэж бодсон.
Одоо бол тэр итгэлгүй байв.
Үнэндээ, байдал муугаас бүр ч муу болжээ гэдэгт тэр бараг итгэлтэй болсон байлаа.
Сүүлчийн сэгээр хооллогчийн дэргэд зогсон, эргэн тойрноо ажиглаад, Неф, Касси хоёр луу буцах тухай бодов. Магадгүй аймшигт алуурчин аль хэдийн арлыг орхисон байж мэднэ. Тэд нуугдаад, хамгийн сайныг найдаж болох юм. Ядаж ганцаараа биш.
Гэвч харанхуйд яг ямар аюул нуугдаж байгааг мэдэхгүй байх нь өглөө болтол түүнийг галзууруулах байлаа. Дээрээс нь, түүний [Хувь тавилантай] шинж чанартай үед “хамгийн сайныг найдна” гэдэг бол тэнэглэл.
Тиймээс, бие нь хүйтэн хөлсөөр бүрхэгдсэн ч, Санни шүдээ зуун, арлын үлдсэн хэсгийг халхалж буй чулуун орой руу аажмаар алхав. Ойртмогцоо, тэр аль болох чимээгүй байхыг хичээн авирч эхэллээ.
Орой тийм ч өндөр биш байсан тул, их хүчин чармайлтгүй давж чадлаа. Чулуунаас наалдан, толгойгоо өргөн доош харлаа.
Тэгтэл тэр даруй гараа суллаад унахыг хүсэв.
Яг доор нь, хэдхэн метрийн зайд, хадны дэвсгэр дээр нэгэн хар бараан дүрс тодорч байлаа. Энэ нь сэгээр хооллогчдоос том, зузаан хуяган дээр нь шовх сэртэнгүүд ургасан байв. Хуяг нь хар, хүрэн улаан өнгөтэй, яг л шинэхэн цусаар будагдсан эртний хуяг мэт. Хавчуурын оронд, гарынх нь үе мөчнөөс хоёр аймшигт ясан хадуур цухуйж байлаа.
Тэдний аль аль нь нэг сэгээр хооллогчийг дундуур нь хуваахад хангалттай урт, хурц байв.
Санни хөшин царцав. Хөдлөхөөс ч айж, амьсгалаа хүртэл зогсоов.
'Тэгэхээр алуурчин нь энэ юм байна.'
Энэ бол тэд аварга акулын сэгнээс Дээд сүнсний хэлтэрхий түүж авч байсныг харсан тэр мангасуудын нэг, эсвэл яг адил төрлийнх нь байлаа. Тэр хоёр мангас сэгээр хооллогчдын сүргийг хэрхэн зүсэн дайрч, замд нь тааралдсан бүхнийг алж, шидэн зайлуулж байсныг Санни санав. Ердөө долоог хороох нь ийм амьтанд асуудал ч биш.
Гурван Нойрсогчидыг устгахыг дурдах хэрэггүй.
Дуу чимээ гаргахгүйн тулд, Санни аажмаар доош буулаа. Бүх бие нь салганаж байв. Гар, хөлөө туйлын нарийн хөдөлгөж, түүнийг сонсохгүй, мэдрэхгүй, ямар нэг байдлаар анзаарахгүй байхыг залбиран, оройноос доош бууж эхлэв.
Аз болоход, мангас түүний оршихуйг огт анзаараагүй хэвээр байлаа.
Газарт хүрмэгцээ, Санни орой руу харан хэдэн алхам ухрав. Эргэхийн тулд тэр өөрийгөө албадав. Нурууг нь үл үзэгдэх зүү хатгаж буй мэт мэдрэмж төрсөн ч, залуу эр чимээгүйхэн хамтрагчдаа орхисон зүг рүү сэмхэн хөдөллөө.
Хэдэн минутын дараа, тэр Нефис, Касси хоёр дээр эргэж ирэв. Харанхуйд тэд түүний эргэн ирэхийг түгшин хүлээж байлаа. Сүүдрээс гарахаасаа өмнө, Санни өөрийгөө тэдэнд мэдэгдэв.
"Би байна."
Нефис хөдөлж, сэлмээ жаахан доошлууллаа. Царай нь нэлээд барайжээ.
"Нөхцөл байдал ямар байна?" гэж тэр дуугаа аль болох намсган асуулаа.
Санни удаанаар амьсгаа гарган, анх удаа өөрийгөө арай аюулгүй мэт мэдэрлээ. Энэ хараагдсан газарт ганцаараа биш байгаадаа тэр үнэхээр баярлаж байв.
"Бидний эргэн тойронд найман сэгээр хооллогч байсан. Гэхдээ бүгд үхсэн. Алуурчин нь бидний өмнө харсан том мангасуудын нэг буюу хуяган дээрээ хүрэн улаан хээтэй, хавчуурын оронд хадууртай тэр амьтан. Тэр шуурганаас нуугдаад, эндээс холгүйхэн чулуун оройны доор байгаа."
Аянга цахиж, эргэн тойрныг тэр чигт нь гэрэлтүүлэв. Тэр агшинд Өөрчлөгдөж буй Одын нүдэнд хоёр цагаан оч ассан мэт харагдлаа. Удалгүй тэр тусгал алга болж, нүд нь дахиад л саарал, нэвт уншигдашгүй хэвэндээ орсон байв.
Тэр толгойгоо үл ялиг хазайлгаад, өөртөө ярьж буй мэт шивнэн хэлэв:
“Сэрсэн мангас.”
Санни уруулаа норгов.
“Тийм ээ. Тэгэхээр…
Одоо яах вэ?”
Нефис сэлмэндээ налаад хэсэг бодлоо. Дараа нь түүн рүү харж, энгийн өнгөөр хэлэв:
“Ална.”
***
Санни түүнийг үггүй ширтэв. Эцэст нь өөрийгөө барьж, толгойд нь орж ирсэн хамгийн эхний үгээ хэллээ…
“Чи галзуурчихсан юм уу?”
Тэр зүйлтэй тулалдах санаа нь инээдэмтэй байтугай, цэвэр солиорол мэт санагдаж байв. Үг нь бүдүүлэг сонсогдсоныг ухаараад, Санни хоолойгоо засаад нэмж хэлэв:
“Би юу гэж хэлэх гээд байна гэхээр… чи үнэхээр сайн бодож үзсэн үү? Тийм аймшгийг бид яаж алах юм бэ?”
Нефис удаанаар амьсгаа авлаа.
“Энэ бол сайн бодох, бодохгүй тухай асуудал биш. Бидэнд сонголт байхгүй.”
Тэр царай нь цонхийсон Касси руу харж, тайлбарлав:
“Бид өглөө болтол энэ хаднаас явж чадахгүй. Тэр мангас ч бас явж чадахгүй. Харин нар мандах үед, тэр биднийг төвөггүй олж хараад дайрна. Тэгвэл бидний цорын ганц давуу тал гэнэтийн довтолгоо л үгүй болно. Ямар ч байсан тулалдах л ёстой юм бол, эхэлж дайрсан нь дээр.”
Өөрчлөгдөж буй Од эргэн тойрноо ажиглаад нэмж хэлэв:
“Одоохондоо бүрэн харанхуй болоогүй байна. Бараг л харахгүй ч гэсэн, би одоо бол харж чадна. Харин шөнө болмогц энэ боломж үгүй болно. Тиймээс бид эхэлж дайрах ёстой. Бас аль болох хурдан.”
Санни толгой сэгсрэв.
“Энэ нь яаж алах тухайг огт тайлбарлахгүй байна. Тэр юм найман сэгээр хооллогчийг юу ч биш мэт хороосон. Бид түүнтэй өрсөлдөх ч чадваргүй. Бүр сул талыг нь ч мэдэхгүй!”
Нефис хөмсгөө зангидлаа. Түр азнаснаа, тэр хэлэв:
“Энэ чинь ердөө л Сэрсэн мангас.”
Санни итгэж ядан түүн рүү ширтэхээс өөрийгөө барьж чадсангүй.
“Ердөө л Сэрсэн мангас гэнэ үү?
Гурвуул аа, бид ердөө Нойрсогчид гэдгээ чи мартчихаа юу?! Идэвхгүй хүн Сэрсэн араатантай тулалдана гэдэг байж боломгүй. Тэр тусмаа мангас шүү! Бид сэгээр хооллогчдыг тогтмол алж чаддаг нь өөрөө аль хэдийн хэвийн бус явдал!”
Тэр түүн рүү тайван харж, ердөө ингэж хариулав:
“Гэхдээ бид өөрсдөө хэвийн биш.”
Санни амаа ангайлган, юу хэлэхээ мэдэхгүй зогсов.
Нефис санаа алдлаа.
“Чи бид хоёул хоёулаа жирийн Нойрсогч биш. Тийм биз? Үгүй гэж бүү хэл. Жирийн хүн энэ газарт амьд үлдэж чадахгүй.”
Санни хөмсгөө зангидсан ч, Өөрчлөгдөж буй Од үргэлжлүүлэн:
“Чи, би, дээр нь чиний Сэрсэн Сүүдрийн хувилбар араатан, бас гэнэтийн дайралтын давуу тал. Би амархан байна гэж хэлэхгүй. Бид үхэж ч магадгүй. Гэхдээ амьд үлдэх боломж бас байна.”
Тэр сэлмийнхээ мөнгөлөг ир рүү доош харж, хэдэн хормын дараа нэмж хэлэв:
“Ямартай ч, би хэлсэн. Бидэнд сонголт байхгүй.”
Санни шүдээ зуун, логиктой хариулт олохыг оролдов. Гэвч түүний логик бараг няцаашгүй байлаа. Зүгээр л… тэр мангастай тулалдах бодол түүнд маш муухай мэдрэмж төрүүлж байв.
Үүссэн нам гүмийг эвдэн, энэ хугацаанд дуугүй байсан Касси гэнэт хэлэв:
“Та хоёр бидэнд байгаа хамгийн гол давуу талыг мартчихаж.”
Тэд хоёулаа гайхан түүн рүү харлаа.
Хараагүй охин тэдэн рүү эргэж, толгойгоо ялимгүй өргөв.
“Бид ухаантай. Харин тэр мангас ухаангүй.”
Түүний үг харанхуйд цуурайтлаа. Үүнийг сонссон Санни санаа алдав.
Ясан хадуурт мангастай хийх тулаан зайлшгүй болжээ.
***
Хэсэг хугацааны дараа, тэр харанхуйд зогсож, өмнө нь буй аймшигт амьтныг ширтэж байв. Царай нь хүйтэн, баргар. Цэнхэр Сэлмээ чанга атган, Санни удаанаар амьсгаа авлаа.
Өмнө нь мэдэрч байсан тэр муу ёрын мэдрэмж одоо бүр ч хүчтэй байв.
'Надад энэ таалагдахгүй байна.'
Ингэж бодоод, тэр амьсгалаа гарган, гараа өргөлөө.