Цонхны цаана хараалт хотын сүрдэм үзэмж доош цэлийнэ. Өглөөний нар тууриныг цайвар гэрлээр угааж, тэднийг нууцлаг, аймшигтай харагдуулна.

Нефис инээмсэглэв.

“Тэгээд ч… ийм алуурчин үзэмжтэй өрсөлдөх юу байх вэ?”

Түүний үгийг батлах мэт алс холоос жигтэй гаслах дуу салхинд цуурайтаж, үхэж буй хүний хашхираан шиг сонсогдов.

Санни чичрэв.

_Үгээ шууд утгаар нь хэлсэн бололтой_

Тэр санаа алдан, Өөрчлөгдөж буй Одын энэ хачин сууц сонголтыг түр хойш тавиад мах руу дөхөв.

“Эхлээд идье.”

Гурвуулаа чулуун шалан дээр сууж, мангасын мах хуваан идэв. Кассигийн гоёмсог шилэн лонхыг ээлжлэн дамжуулна.

Хуучин сайхан үе шиг л байлаа. Хэдий тэр “хуучин” үе нь тийм ч хол биш, бас үнэндээ тийм ч сайхан байгаагүй ч.

Бараг.

Гурвуулаа цадмагц Нефис Санни руу тайван хэрнээ ширүүн харцаар ширтэв. Яагаад ч юм тэр харц Саннид Ганлауг хаашаа ч явсан дагуулж явдаг үл үзэгдэх дарамтыг санагдуулав.

“Цайзад юу мэдэж авсан бэ?”

Санни санаа алдав. Урт яриа болох нь. Тэр эхлээд эртний бэхлэлт доторх ерөнхий дэг журмыг тайлбарлав. Зургаан давхарга, тэдний хоорондын нарийн харилцаа, давхарга бүрийн амьдралын хэв маяг.

Заримдаа Касси өөрийн ажиглалтыг нэмж хэлнэ.

Нефис хөмсгөө зангидлаа.

“Хүлээ… чи цайзад таван зуу орчим хүн амьдардаг гэж хэлсэн үү?”

Санни толгой дохив.

“Тийм ээ, ойролцоогоор. Яагаад?”

Нефис хэсэг бодсоноо:

“Тэгвэл энэ утгагүй байна. Гадна сууринд ч бараг төдий хэмжээний хүн байна. Магадгүй бүр илүү. Тэгэхээр Харанхуй хот дахь хүний тоо мянга орчим гэсэн үг. Ихэнх нь залуу. Энэ нь жил бүр хэдэн зуун Нойрсогчийг Мартсан Эрэг рүү илгээдэг, тэдний ихэнх нь яаж ийгээд амьд үлдэж, Гэрэлт Цайзад хүрдэг гэсэн үг.”

Тэр түр зогсов.

“Гэхдээ гадна сууринд би манай үеийн нэг ч Нойрсогч хараагүй. Миний мэдэхээр, саяхны туйлын шөнийн дараа Харанхуй хотод ирсэн хүмүүс бид гурав л байна.”

Санни толгойгоо маажив.

“Үнэндээ дөрөв. Кастер энд байгаа. Цайзад тухтай амьдарч байна.”

Нефис гэнэт хөдөлгөөнтэй болов.

“Хан Ли овгийн Кастер уу? Тэр энд байгаа юм уу?”

_Тийм их баярлах хэрэггүй шүү, хараал ид_

Санни дотроо ярвайв.

“Тийм ээ. Бараг анхнаасаа энд байсан. Тэр энэ жил Хараал ердөө долоон Нойрсогчийг Мартсан Эрэг рүү илгээсэн гэж хэлсэн. Сонин шүү, тийм ээ.”

Тэр хэсэг дуугүй байснаа:

“Үнэндээ би энэ зөрүүг анзаарсан. Гэхдээ тайлбар бий. Хараал энд илгээх хүмүүсийн тоонд тодорхой зүй тогтол ажиглагддаг. Арван таван жилийн өмнө галзуурсан хэсэг хүмүүс цайзыг эзэлж авахад жилд арваад л шинээр ирдэг байсан. Дараа нь хэдэн арван. Дараа нь зуу. Сүүлийн жилүүдэд бүр хэдэн зуун.”

Санни өөрсөд рүүгээ заав.

“Харин энэ жил ердөө долоо. Хараал долоогийн тоонд хэт автсан байдаг болохоор зарим нь үүнийг арван дөрвөн жилийн мөчлөг дуусч, шинэ мөчлөг эхэлсний тэмдэг гэж үздэг. Боломжийн онол.”

Нефис бодолхийлснээ:

“Кастер нийт ирсэн хүмүүсийн тоог яаж мэдсэн юм?”

Сайхан асуулт.

Санни үүнийг өмнө нь олон удаа өөрөөсөө асуусан. Эцэст нь Кастер дээр очиж шууд асуусан.

“Цайзад нэг Урчин бий. Түүний чадвар илчлэлийн төрлийн хачин чадвар. Хэн нэгэн хүний өмнө нь уулзсан бүх хүний ерөнхий байршлыг мөрдөж чаддаг. Кастер түүнд Сүнсний Хэлтэрхий өгч, танилууд нь Мартсан Эрэгт ирсэн эсэхийг шалгуулсан. Тэр зургаа гэж хэлсэн.”

Нефис хэсэг чимээгүй байснаа:

“Үргэлжлүүл.”

Санни үргэлжлүүлэн цайзын дотор мэдэж авсан гол зүйлсээ, харсан бузар явдлуудаа, цагаан гантиг гадаргын доор хэрхэн бүх зүйл ажилладгийг тайлбарлав.

Эцэст нь Гэрэлт Эзний эрх мэдлийн тогтолцоо ямар ухаалаг, бараг эвдэгдэшгүй болохыг хэлэхээс өөр аргагүй болов.

Касси түүний гунигтай ярианы үеэр цонхийж, дуугүй болов. Нефисийн нүүр үг бүрээр бараантаж байлаа.

Жубейн “шүүх”-ийн эмгэнэлт төгсгөл, Цэргүүдийн жинхэнэ хүч чадлын тухай ярихад Нефисийн уруулын булан доош унжив.

Эцэст нь Санни дүгнэлээ:

“…Тиймээс Ганлауг хэзээ ч дийлдэгдэхгүй. Тэр эндхийн амьдралын бүх талыг хянадаг. Материалаг ч бай, хийсвэр ч бай. Хоол, орогнол, найдвар, айдас… бүх зүйл түүний эрх мэдэлд хамаарна. Түүний эрх мэдэл туйлын. Энд бол Ганлауг бараг бурхан.”

Нефис удаан чимээгүй байснаа намуухан хэлэв.

“Тэр бурхан биш. Зүгээр л дүр эсгэгч.”

Санни хөхрөв.

“Энэ тамд… ялгаа байна гэж үү?”

Нефис хурцаар харж, шүдээ зуун дуугүй болов. Хэдэн минут хүнд нам гүм үргэлжилсний дараа тэр гэнэт асуулаа.

“Гэхдээ энэ нь бослогоор түлхэн унагах боломжгүйг л тайлбарлаж байна. Яагаад зүгээр л унтаж байхад нь алчихаж болоогүй юм? Яагаад дэслэгчдийн нэг нь төрийн эргэлт хийж болоогүй юм? Ихэнх тирантууд хамгийн итгэлт хүнийхээ гарт үхдэг шүү дээ.”

Санни бараан инээмсэглэв.

“Аа, тийм. Одоог хүртэл би түүний захирагчийн хувьд эрх мэдлийг л ярьсан. Аль хэдийн аймшигтай.”

Санни чичрэн, сөөнгө хоолойгоор нэмэв:

“Харин түүний хувийн хүч чадал уу?”

Түүний нүд харанхуйлав.

“Тэр… хавьгүй, хавьгүй илүү аймшигтай.”