Хэсэг хугацааны дараа зургуулаа тусгаарлагдсан балгасаас гарч, Гэрэлт Цайз руу чиглэлээ. Харанхуй хот нам гүм, гунигтай ба гудамжууд нь амьдрал, хөдөлгөөнөөс ангид хоосон байв. Өнөөдөр бүр Хар дарсан зүүдний амьтад ч үүрэндээ бүгж, агаарт дүүжилсэн сүйрлийн дохио мэт хүнд дарамтыг мэдэрч буй мэт харагдана.

Хараал идсэн хотын дээрх тэнгэрт ганц од удахгүй дүрэлзэн асах гэж байлаа.

Нефис гантиг нуман хаалганы доогуур хамгийн түрүүнд алхаж, гаднах суурин руу хөтлөх зам дээр гарлаа. Түүний царай тайван, хөдөлгөөнгүй, аливаа сэтгэл хөдлөл нь үргэлжийн адил хайхрамжгүй багны цаана нуугдсан байв. Яг л ялалтын дараа гэртээ буцаж буй мэт, өөрийн цааз руу алхаж буй хүн огт биш санагдана.

Нүдэнд нь үл ялиг холдсон, алслагдсан өнгө байлаа.

Санни энэ удаа багийн ард алхах зуршлаа орхиж, түүнтэй мөр зэрэгцэн алхав. Магадгүй энэ нь зүгээр нэг санаандгүй шийдвэр байсан байх. Гэвч тэр анх уулзсан өдрөөсөө хойш үргэлж дагаж ирсэн шигээ түүний араас алхах хүсэлгүй байлаа.

Тэд өндөр довцог өөд өгсөж байх үед Өөрчлөгдөж буй Од гэнэт асуулаа:

"Санни, чи Анхны Хар дарсан зүүдээ сайн санаж байна уу?"

Түүний дуу сул, хайхрамжгүй сонсогдоно.

Санни хажуугаар нь нэг хараад хэсэг эргэлзэв. Тэгээд тайван өнгөөр хариулав:

"Өчигдөр болсон юм шиг л."

Тэр үл ялиг инээмсэглэв.

"Хэцүү байсан уу?"

Саннигийн уруул дээр аажмаар ёжтой инээмсэглэл тодров.

"Хэцүү гэж үү? Үгүй, хэцүү биш. Боломжгүй байсан. Жигшмээр, харгис, тамлал дүүрэн сорил байсан. Жинхэнэ хар дарсан зүүд. Үүнийг хэцүү гэж нэрлэх нь доромжлол болно."

Тэр мөрөө хайхрамжгүй хавчаад хар уулын дурсамжийг тархинаасаа хөөж, асуулаа:

"…Харин чинийх?"

Нефис харцаа зайлуулж, дурсамж руугаа шумбав. Хэсэг хугацааны дараа тэр хэлэв:

"Минийх тийм ч муу байгаагүй."

Санни итгэж ядсан харцаар ширтэв.

"Юу гэнэ ээ, чи нүцгэн гараараа хэдэн мянган Бузар Титан устгах төдий зүйл хийсэн юм уу? Чамайг бодоход тийм ч муу байгаагүй гэдэг чинь жинхэнэ аймшгийн шоу гэсэн үг."

Тэр аажмаар толгой сэгсэрлээ.

"…Үгүй. Би үнэхээр тэгж хэлж байна. Би бараг хэнтэй ч тулалдаагүй. Эцсийн мөчийг хүртэл."

Санни нүдээ анив.

"Хүлээ, үнэн гэж үү?"

Түүний уруул дээр гунигтай инээмсэглэл тодров.

"Миний Анхны Хар дарсан зүүдэнд би гэрэлт цамхагийн харуулын охин байсан. Манай гэр бүл үзэсгэлэнт тэнгисийн эрэг дээрх үзэсгэлэнт цамхагт амьдардаг байсан. Өглөө бүр дулаан нар хаяанаас мандаж, хязгааргүй хөх давалгааг гэрлээр гийгүүлнэ. Салхи зөөлөн, дэлхий энэрэнгүй. Би, эцэг эх, дүү нартайгаа амьдардаг байсан. Бид хамтдаа эв найртай, даруухан атлаа юугаар ч дутахгүй амьдардаг байсан."

Санни хөмсгөө зангидлаа.

"Тэгээд яасан? Далайн могой цамхгийг нураасан уу? Эсвэл ёроолоос ямар нэг аймшиг гарч ирсэн үү?"

Өөрчлөгдөж буй Одын харц алсарлаа. Хэсэг хугацаа өнгөрсний дараа тэр дахин ярилаа.

"Үгүй. Юу ч болоогүй. Магадгүй тэр нь л гол нь байсан байх. Миний Хар дарсан зүүд… үнэндээ диваажин байсан. Хүүхэд байхдаа мөрөөддөг байсан бүх зүйл. Гэхдээ түүнээс ч илүү гайхамшигтай, илүү хүнлэг."

Санни цочирдон түүнийг ширтэв. Харж байхад Нефисийн нүүрэн дээрх гуниг алга болж, оронд нь хатуу ширүүн өнгө тодров.

"Гэхдээ яг тэр нь л үүнийг даван туулахад хамгийн хэцүү болгосон. Бараг боломжгүй. Чиний хэлсэн шиг. Учир нь Хар дарсан зүүдийг давахын тулд хийх ёстой зүйл бол… зүгээр л тэр бүхнээс холдон явах. Тэнд, тэр диваажинд мөнхөд үлдэж болно гэдгээ мэдсээр байж."

Санни хэсэг дуугүй байснаа болгоомжтой асуулаа:

"Тэгээд чи яасан бэ?"

Нефис гүнзгий санаа алдлаа. Нүд нь бүдгэрэв.

"…Би гарах гарцыг удаан хайсан. Гэвч хичнээн хайсан ч олдоогүй. Өдөр бүр, шөнө бүр… цаг өнгөрөх тусам үргэлжлүүлэн хайх өөрийгөө шахах улам хэцүү болсон. Би тэр аз жаргал, тэр дулаан, үзэсгэлэнт амьдралд дассан. Эцэст нь нэг өдөр би бодсон… магадгүй больсон нь дээр байх. Магадгүй зүгээр л үлдчихэж болох юм."

Тэр толгойгоо үл ялиг хазайлгаж, зүрхнийх нь хамгийн гүн, харанхуй буланд хүрэх мэт уруу татам хоолойгоор хэлэв:

"…Тэр өдөр би цамхгийн орой руу гарсан. Нефис, чи өөрийгөө галд шатаах хэрэгтэй… галын адислалыг тасдан авахын тулд. Миний эмээ ингэж хэлдэг байсан. Тиймээс би тэгсэн юм. Би өөр дээрээ тос асгаад, өөрийгөө галд автуулсан."

Гэнэт цагаан дөл түүний гарыг ороон дүрэлзэж, тэр тэднийг ширтэв. Нүүр нь аажмаар цайж, нүдэнд нь тэсвэрлэхийн аргагүй өвдөлт тусав. Цагаан арьс нь буцалж, харлаж, дахин төгс төгөлдөр болж эдгэрсээр байх зуур тэр зүгээр л хэлэв:

"…Тэгээд би амьдаараа шатсан."

Гэнэт дөл алга болж, тэр нударгаа атгав. Дуу нь үл ялиг чангарчээ.

"Тэгээд маш удаан, маш удаан хугацааны дараа бүх зүйл дуусахад… би харанхуй агуйд сэрсэн. Хар торгон наалдамхай бүрхүүл дотор. Миний эргэн тойронд мянга, мянган хүмүүс яг адилхан бүрхүүлд, нүдээ нээлттэй атлаа хоосон инээмсэглэлтэй унтаж байсан. Харин бидний дээр… өнөөдрийг хүртэл дүрслэхээс жийрхэх тийм жигшүүрт амьтан байлаа. Тэр бидний зүүдээр хооллодог байсан."

Тэр хэсэг чимээгүй болов. Дараа нь нэмэв:

"Тэр амьтан миний мэдэрч байсан өвдөлтийг хамт мэдэрч байгаа мэт татганаж байсан. Би яаж ийгээд бүрхүүлээ хагалж гарсан. Тэгээд тэр бүрэн сэргэхээс нь өмнө алж чадсан."

Тэр Санни руу хараад инээмсэглэв. Гэвч тэр инээмсэглэлд дулаан байсангүй.

"…Ингэж л би Анхны Хар дарсан зүүдээ давсан."

Санни удаан хугацаанд дуугүй түүний нүд рүү ширтэв. Дараа нь аажмаар харцаа буруулав.

"…Яг миний хэлснээр. Жинхэнэ хар дарсан зүүд. Тиймээс л ингэж нэрлэдэг байх."

Үүнийг сонссон Өөрчлөгдөж буй Од амаа даран инээлээ.

"Тийм байх. Гэхдээ үнэндээ тэр Аюултай тулалдах нь хамгийн хэцүү нь байгаагүй. Тэр сэжгийн бүрхүүлд сэрэх нь ч хамгийн хэцүү нь биш. Тэр ч байтугай… амьдаараа шатах нь ч биш."

Тэр хэсэг чимээгүй болж, дараа нь хөл доорх цагаан зам руу харан хэлэв:

"Хамгийн хэцүү нь цамхгийн орой руу өгсөх тэр алхмууд байсан. Ирээдүйд намайг юу хүлээж байгаагаас биш… өнгөрсөндөө юу үлдээж байгаагаас болж."

…Удалгүй гаднах суурингийн танил дүрсүүд тэдний нүдэнд үзэгдэв.

Тэд эцэст нь Гэрэлт Цайзад буцаж ирлээ.