Санни өндөр шүрэн овооны оройд зогсон, доор ширүүсэх тулааныг ажиглаж байлаа. Нүүрэнд нь үл ялиг хөмсөг зангидсан шинж тодорч байсан ч нүд нь тайван хэвээр.

Зүүдлэгчдийн арми хоёр талаас бүслэгдсэн байв. Нэг талаас нь мангаслаг жигшүүрт амьтдын сүрэг аажмаар урд шугамыг нь залгин идэж байхад, нөгөө хэсэг нь дээрээс нь бууж ирсэн ч одоогоор хурц төмөр утаснуудын асар том сүлжсэн торонд саатуулагдан тогтоогдож байлаа.

…Энэ бүхэн хар дарсан зүүдэндээ халуурч буй мэт санагдана.

Хором бүрд хүмүүс үхэж байв, аймшигт мангасуудын савар, соёонд тасчин хаягдаж орхигдоно. Тэдний орилолт, чарлаан нь Хар дарсан зүүдний мангасуудын архиралттай нийлж, чих дэлсэм эмх замбараагүй дуу чимээний давалгаа үүсгэнэ. Тэр давалгаа улаан шүрийг нөмрөн урсаж, нуруу дагуу нь хүйт даалгана.

Цусаар нэвчсэн тулааны талбараас харцаа буруулан, Санни Нефис рүү харлаа.

Өөрчлөгдөж буй Од газар сууж байв. Нүүр нь амгалан, нүд нь аниастай. Духан дээрх Үүрийн Хэлтэрхийн эрдэнэ догшин цагаан гэрлээр дүрэлзэж, зуун зуун Дурсамжийг цэвэр хүчээр тэтгэж байлаа. Тэр гүн бясалгалд автсан мэт, доор болж буй аймшигт сүйрэлд огтхон ч автахгүй байгаа бололтой.

Касси түүний хажууд зогсон, газрыг ширтэж байв. Гар нь Аниргүй Бүжигчний бариул дээр амарна. Сохор охины нөгөө хоёр Сүүдрийн хувилбар анхны дайралтын үед армийн эхний шугамд байсан, харин одоо аль хэдийн устжээ.

Санни ямар нэг юм хэлэхийг хүссэн ч, дараа нь бодлоо өөрчиллөө. Ярих цаг өнгөрсөн.

Тэр оронд нь Улаан цамхаг руу харлаа. Хэсэг зуур тэнд саатсан харц нь удалгүй дахин аймшигт аллага руу шилжив. Нүдээ чилээн, Санни Зүүдлэгчдийн армийн эмх замбараагүй бүрэлдэхүүн дундаас Эффи, Кай хоёрын дүрийг ялган харахыг оролдов.

'Одоохондоо битгий үхээрэй, тэнэгүүд ээ…'

───

Доор, амьд үлдэхийн тулд шүд зуун тэмцсээр буй эхний шугамын дайчдын дунд, Эффи аль хэдийн өөр юу ч бодохоо больсон байлаа. Цус, тэмцэл хоёр л түүнд байгаа бүхнийг нь эзэлжээ. Дэлхий ертөнц агшин зуурын ууртай тулааны давчуу хүрээнд агшиж, өнгөрсөн ба ирээдүйг бүхэлд нь залгисан мэт.

Энд зөвхөн одоо цаг л үлдсэн.

Тэр одоо цаг нь хүчирхийлэл, үхлээс өөр юу ч биш.

…Мөн аллага, мэдээж.

Цусаар будагдсан нүүрэндээ галзуу инээмсэглэл тодруулан, тэр нэг нэгээр нь жигшүүрт амьтдыг сөрж, бут ниргэж, тасчин хаяж байв. Түүний өндөр, чийрэг бие үхлийн хядагч машин болон хувирч, догшин хурд, сүйрлийн хүч, үхлийн нарийвчлал, алан хядах хүсэл зоригтойгоор хөдөлнө. Оргилын ба Үдшийн Хэлтэрхий нь түүний гарт жам ёсны эрхиэн мэт болж, довтолгоо, хамгаалалтын хооронд ээлжилсээр нэг нэг бузар амийг хураана.

Түүний хуяг хэдэнтээ цоорсон ч тэр огт анхаарсангүй. Энэ нь огт хамаагүй. Чухал зүйл гэвэл аль болох олон Хар дарсан зүүдний мангасыг устгах, аль болох олон жигшүүрт араатныг үгүй хийх.

Тэдний цогцос овоорон, улаан шүрийг тасралтгүй цус асгарсан эвдэрхий махан хучлагаар бүрхэнэ. Удалгүй Эффи алхам бүрээ болгоомжлон гишгэхээс өөр аргагүй болов.

Гэвч мангасуудын тоо огт цөөрөх шинжгүй. Энэ сүрэг хязгааргүй мэт.

Гэхдээ тэр айсангүй.

Үнэндээ Эффи таашаал авч байлаа.

Ямар гээч гайхалтай догдлол вэ!

Иртэй савраас бултан, тэр урагш ухасхийн, довтолсон мангасын хавирганы ясыг бамбайныхаа ирмэгээр няц дарж, үлдсэн хурдаараа нөгөөг нь жадандаа сүлбэв. Зэвсгээ татаж авах завдалгүй, эргэн харалгүйгээр Оргилын хэлтэрхийний ишээр хуягт сэгээр хооллогчийн аварга хавчаараас ирэх цохилтыг зайлуулж, дараа нь араатныг догшин өшиглөн, хуягных нь ган мэт хатуу бүрхүүлийг хагаллаа.

Бусад Нойрсогчид түүний эргэн тойронд тулалдана. Үхлийн далайд түүнийг түшиг тулгуур болгон ашиглаж байв. Тэд одоо ч тогтож, одоо ч амьсгалж байлаа. Гемма, Кастер хоёрын эргэн тойронд мөн цэргийн хоёр бүлэг үүссэн бөгөөд тэд ч бас тулааны мананд бүрэн автжээ.

Бардам Өв залгамжлагч сүнслэг гангийн шуурга мэт болж, ойртож зүрхэлсэн бүхнийг хормын дотор тасчин хаяна. Түүний хөдөлгөөн их хурдан тул дайснуудынх нь цус газарт унах ч завгүй. Үүний улмаас Кастер үргэлж улаан манангаар хүрээлэгдсэн байлаа.

Туршлагатай анчин ов мэх, ур чадвараараа тулалдан, нэг нэгээр нь мангасуудыг үхэл рүү илгээнэ. Геммагийн биед гарсан шарх бүр удалгүй ул мөр ч үгүй алга болно. Түүний гарт алагдсан аймшигт амьтад олон ч, тэд түүнд өчүүхэн ч хор учруулж чадсангүй.

…Гэвч хүмүүс үхсээр байлаа. Нэг нэгээрээ унаж, өлсгөлөн сүргийг тогтоон барих дайчид улам цөөрсөөр.

Тулааны дунд Эффигийн бодолд гэнэт нэг зүйл орж ирж, биеийг нь үл ялиг чичрүүлэв.

'…Хүнд байна. Энэ новшийн бамбай ямар хүнд юм бэ…'

Тэр ядарч эхэлжээ.

───

Кай хэдэн мангас устгаснаа аль хэдийн мартсан байлаа. Цусаа алдаж, дараа нь ид шидээр буцаан олж авах тасралтгүй мөчлөгөөс болж толгой нь бага зэрэг эргэж байв. Аз болоход тэр одоогоор нэг ч сум алдаагүй… магадгүй… тиймээс буудаж чадсаар байлаа.

Улам олон цогцос төмөр торон дээр унаж, цус нь доорх хүмүүс дээр асгарна. Тэд яг л бороонд тулалдаж буй мэт.

Улаан, өмхий цусны бороо.

Цус, цус, цус. Хаашаа ч харсан зөвхөн цус.

Тэр залхаж байлаа.

Шүдээ зуун, Кай нумаа дахин татаж, дээрх үхдэлүүдийн хооронд онилон, сумаа тавив.

[Та Сэрсэн...устгалаа…]

Сум дуусах дөхөж байв.

Бүслэлтийн зэвсгүүдийн жад ч мөн адил.

Гэтэл тэр хараал идсэн Цамхагийн элч нар одоо ч өндөрт тойрон нисэж, доош буухыг ч оролдохгүй байлаа.

'Яагаад, яагаад довтлохгүй байна аа?!'

Доош харан, Кай амьсгаагаа тэнцүүлэхийг оролдон бувтнав.

"Хараал ид…"

Яагаад ийм харанхуй байна вэ? Сумныхаа саадаг нь хаана байгааг ч олж харахгүй байв.

Түүний ухаанд нэг зүйл хөдөлж, тэр нүдээ анив.

Дахин дээш харахад, бүх тор цогцсоор бүрхэгдсэнийг ойлгов. Маш олон Хар дарсан зүүдний мангас үхэж, тулааны талбарыг нарнаас халхалсан ой гутам хивс мэт давхарга үүсгэжээ.

Одоо тороор нэвтрэх гэрэл тун бага болж, агшин бүрт улам бүр харанхуй болно.

Түүний нүд нь томров.

Харанхуйгаас болж биш.

Харин тэр мөчид Кай төмөр утаснууд бүх тэр жинг даалгүй ёолохыг сонссон учраас. Яг л хэт ачаалалд орж, тасрахын ирмэг дээр байгаа мэт.

Хамгаалалтын тор удахгүй нурна.

Үүнийг ойлгосон түүний нүүр цайрлаа.

'Үгүй байлгүй дээ!'

───

Өндөр шүрэн овоон дээр, Өөрчлөгдөж буй Од гэнэт нүдээ нээн, Санни руу харлаа.

"Цаг нь боллоо."